Czy policja może zabrać samochód?
Krótka odpowiedź
Tak. Policja może czasowo zatrzymać pojazd, odholować go albo zabezpieczyć do postępowania karnego.
Nie oznacza to jednak automatycznie utraty samochodu. Przepadek pojazdu może zostać orzeczony wyłącznie przez sąd i tylko w przypadkach wskazanych w przepisach.
Najważniejsze informacje
- Odholowanie pojazdu nie jest konfiskatą.
- Policja może zabezpieczyć auto jako dowód w sprawie karnej.
- Przepadek pojazdu orzeka sąd, a nie policja.
- Leasing lub współwłasność wyłączają możliwość orzeczenia przepadku samego auta – wówczas jednak orzeka się przepadek jego równowartości
- W sprawach dotyczących zatrzymania pojazdu warto szybko skonsultować się z adwokatem.
Co może oznaczać „zabranie samochodu” przez policję?
Pod pojęciem „zabrania samochodu” mogą kryć się różne czynności.
- odholowanie pojazdu – np. po pozostawieniu auta w miejscu niedozwolonym,
- tymczasowe zajęcie pojazdu – np. po zatrzymaniu nietrzeźwego kierowcy,
- zabezpieczenie procesowe – gdy samochód ma znaczenie dla postępowania karnego jako dowód lub też gdy możliwe jest w przyszłości orzeczenie jego przepadku,
- przepadek pojazdu – orzekany przez sąd jako środek karny.
Każda z tych sytuacji opiera się na innej podstawie prawnej i wywołuje inne skutki dla właściciela pojazdu.
Kiedy policja może zatrzymać samochód?
Zatrzymanie pojazdu po alkoholu
Od marca 2024 roku obowiązują przepisy dotyczące przepadku pojazdu (orzekanego przez sąd).
Policja (jeżeli stosowne postanowienie wydał uprzednio prokurator i jeżeli możliwe jest w przyszłości orzeczenie przepadku przez Sąd) może dokonać tymczasowego zajęcia pojazdu (zabezpieczyć pojazd). Dotyczy to sytuacji m.in. gdy:
- kierowca prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego,
- kierowca uczestniczył w nielegalnym wyścigu pojazdów mechanicznych,
- kierowca rażąco przekroczył prędkość,
- kierowca nie stosował się do orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów.
Tymczasowe zajęcie pojazdu przez policję nie jest równoznaczne z przepadkiem auta. Przepadek pojazdu może zostać orzeczony wyłącznie przez sąd.
Zabezpieczenie samochodu jako dowodu
Samochód może zostać zabezpieczony jako dowód w sprawie karnej.
Dotyczy to sytuacji, w których:
- pojazd pochodzi z przestępstwa,
- samochód służył do popełnienia przestępstwa,
- konieczne są oględziny lub badania kryminalistyczne,
- auto uczestniczyło w poważnym wypadku.
W takim przypadku pojazd zostaje zabezpieczony procesowo do czasu wykonania czynności przez policję, prokuraturę albo sąd.
Zatrzymanie dowodu rejestracyjnego
Policja może również zatrzymać dowód rejestracyjny pojazdu.
Najczęściej dzieje się tak z powodu:
- złego stanu technicznego auta,
- braku ważnego badania technicznego,
- zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Zatrzymanie dowodu rejestracyjnego nie oznacza utraty samochodu.
Kiedy może dojść do konfiskaty auta?
Konfiskata pojazdu to przepadek pojazdu orzekany przez sąd.
Najczęściej dotyczy spraw związanych z jazdą pod wpływem alkoholu, ale też gdy:
- kierowca uczestniczył w nielegalnym wyścigu pojazdów mechanicznych,
- kierowca rażąco przekroczył prędkość,
- kierowca nie stosował się do orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów.
Czy policja może sama skonfiskować samochód?
Nie.
Policja może czasowo zabezpieczyć pojazd, ale decyzję o przepadku podejmuje wyłącznie sąd.
Kiedy sąd może orzec przepadek pojazdu?
Przepadek pojazdu może zostać orzeczony m.in. gdy:
- kierowca miał co najmniej 1,5 promila alkoholu,prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego,
- kierowca uczestniczył w nielegalnym wyścigu pojazdów mechanicznych,
- kierowca rażąco przekroczył prędkość,
- kierowca nie stosował się do orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów.
Znaczenie ma m.in. stan trzeźwości kierowcy, forma własności pojazdu oraz wcześniejsza karalność za przestępstwa komunikacyjne.
Czy policja może zabrać samochód z leasingu?
Jeżeli kierowca nie jest wyłącznym właścicielem pojazdu, sąd orzeka przepadek równowartości pojazdu zamiast przepadku samego auta.
Dotyczy to m.in. samochodów leasingowanych, wynajmowanych albo stanowiących współwłasność.
W takich sytuacjach sąd orzeka przepadek równowartości pojazdu zamiast przepadku samego auta.
Czy policja może odholować samochód?
Tak.
Odholowanie pojazdu jest czynnością administracyjną i nie oznacza konfiskaty auta.
Do odholowania dochodzi m. in. gdy:
- pojazd został pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu,
- doszło do przekroczenia wymiarów, dopuszczalnej masy całkowitej lub nacisku osi określonych w przepisach ruchu drogowego, chyba że istnieje możliwość skierowania pojazdu na pobliską drogę, na której dopuszczalny jest ruch takiego pojazdu,
- pojazd został pozostawiony w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela,
- pojazdem kierowała osoba nieposiadająca uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy i nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu przez przekazanie go innej osobie,
- pojazdem kierowała osoba w stanie nietrzeźwości, po użyciu alkoholu albo podobnie działającego środka, jeśli nie ma możliwości zabezpieczenia go w inny sposób,
- stan techniczny pojazdu zagraża bezpieczeństwu.
Po odholowaniu samochód trafia na parking strzeżony.
Jak odzyskać zatrzymany pojazd?
Sposób odzyskania pojazdu zależy od podstawy jego zatrzymania.
Jeżeli auto zostało odholowane
- należy ustalić miejsce przechowywania pojazdu,
- usunąć przyczynę odholowania,
- opłacić koszty lawety i parkingu.
W praktyce
W wielu sprawach kluczowe znaczenie ma pierwszych kilkanaście godzin po zatrzymaniu pojazdu. Dotyczy to szczególnie spraw związanych z jazdą po alkoholu oraz zabezpieczeniem samochodu do postępowania karnego.
Sposób składania wyjaśnień oraz pierwsze decyzje procesowe mogą mieć wpływ na dalszy przebieg sprawy, w tym możliwość odzyskania pojazdu.
Jeżeli samochód został zabezpieczony do sprawy karnej
Możliwe jest złożenie:
- wniosku o zwrot pojazdu,
- zażalenia na zabezpieczenie.
W sprawach karnych dotyczących zatrzymania pojazdu znaczenie mają pierwsze wyjaśnienia kierowcy oraz czynności wykonane bezpośrednio po zatrzymaniu.
Najczęstsze błędy kierowców
- Mylenie odholowania z konfiskatą pojazdu.
- Przekonanie, że policja może samodzielnie orzec przepadek auta.
- Brak reakcji po zabezpieczeniu pojazdu.
- Składanie wyjaśnień bez wcześniejszej konsultacji z adwokatem.
- Założenie, że leasing całkowicie wyklucza odpowiedzialność finansową.
Najczęściej zadawane pytania
Tak. Policja może czasowo zabezpieczyć pojazd, natomiast o przepadku auta decyduje sąd.
Nie. W takich przypadkach sąd może orzec przepadek równowartości pojazdu.
To zależy od podstawy zatrzymania pojazdu. Jeżeli samochód stanowi dowód w sprawie karnej lub możliwe jest orzeczenie przepadku, może pozostać zabezpieczony do czasu zakończenia czynności procesowych albo do prawomocnego zakończenia postępowania.
Nie. Odholowanie pojazdu jest czynnością administracyjną i ma charakter czasowy.
Tak. Samochód może zostać zabezpieczony procesowo, jeżeli ma znaczenie dla postępowania karnego.
Tak. Możliwe jest złożenie wniosku o zwrot pojazdu albo zażalenia na zabezpieczenie.
Śledź nas